İbadetler

Namazdan önce yapılan ve Kuran 5:6'da emredilen, belirli organların (yüz, kollar, baş, ayaklar) yıkanmasıyla gerçekleşen ritüel temizlik.

Güneşin batışından kızıllığın kaybolmasına kadar kılınan akşam namazı; 3 rekattır.

Öğle namazının yerine cemaatle kılınan Cuma namazı; akıl baliğ erkek müslümanlara farz, hutbe ile birlikte eda edilir.

Beş vakit namaz öncesi camiden okunan, imanı ilan eden ve müslümanları ibadete çağıran ezan-ı şerif.

Yapılması dinen zorunlu olan ameller; terk edilmesi günahtır. Beş vakit namaz, Ramazan orucu, zekat ve hac farzdır.

Cinsel ilişki, hayız, nifas gibi büyük hadeslerden sonra bütün vücudun yıkanmasıyla yapılan tam ritüel gusül.

Gölge cismin boyunu aştığı andan güneşin batışına kadar kılınan ikindi namazı; 4 rekattır.

Cemaate namaz kıldıran kişi; cemaat onun arkasında saflar hâlinde durup hareketlerini takip eder.

Namaz kılarken yönelinen, Kuran 2:144 ile belirlenmiş Mekke'deki Kâbe yönü.

Müslümanların ibadet yeri; sözlük anlamı "secde edilen yer". Hz. Peygamber (s.a.v.) mescitlerin Allah'ın en sevdiği yerler olduğunu bildirmiştir.

İslam'ın ikinci şartı: günde beş vakit Kâbe'ye yönelerek belirli okuyuş, rüku ve secdelerle yapılan ibadet.

Her ibadetten önce kalpte bulundurulması gereken samimi niyet; Hz. Peygamber (s.a.v.) "Ameller niyetlere göredir" buyurmuştur.

Güneşin tepe noktasını geçtikten sonra gölge boyu cisme eşit oluncaya kadar kılınan öğle namazı; 4 rekattır.

Bir kıyam, bir rüku ve iki secdeden oluşan namaz birimi; örneğin sabah 2, öğle 4 rekattır.

Namazda belden eğilip elleri dizlere koyarak "Sübhane Rabbiyel-Azîm" diyerek Allah'ı tesbih edilen rüku rüknü.

Gerçek fecirden (sabaha karşı) güneş doğuşuna kadar kılınan sabah namazı; günün beş vaktinin ilkidir.

Namazda alın, burun, eller, dizler ve ayak parmaklarının (yedi aza) yere değdiği secde; kulun Allah'a en yakın olduğu hâl.

Farz namazlara ek olarak Hz. Peygamber (s.a.v.)'in uygulamasına göre kılınan nafile namazlar; sevabı çok, terk edenin günahı yoktur.

Kızıllığın kaybolmasından gece yarısına (tercihen) veya fecre kadar kılınan yatsı namazı; 4 rekattır.

Vefat eden bir müslüman için rüku ve secde olmaksızın ayakta kılınan cenaze namazı; farz-ı kifayedir.

Özellikle Cuma ve bayram namazlarından önce imamın okuduğu resmi vaaz; Cuma namazının asli rüknüdür.

Cemaatle namaz başlamadan hemen önce okunan, ezana benzeyen ama daha kısa ve hızlı söylenen ikinci çağrı.

Özellikle Ramazan'ın son on gününde, ibadete adanmış olarak mescitte yapılan manevî inziva.

Namazda Fatiha ve diğer ayetlerin okunduğu ayakta durma rüknü; gücü yetenler için farzdır.

Namazı bitiren selam: önce sağa sonra sola dönülerek "Esselâmü aleyküm ve rahmetullah" denir.

Güneşin doğması; sabah namaz vaktinin sonu. Tam doğuş anında namaz mekruhtur; 15 dakika sonra İşrak vakti girer.

Namaz, Kuran okuma ve diğer ibadetler için gereken ritüel temizlik hâli; hem bedensel hem ruhsal arınmayı içerir.

Namazın oturuşunda okunan selam ve hürmet duası: "Bütün tahiyyat, salavat ve hayırlı sözler Allah'adır..."

Bir miktar uyuduktan sonra fecirden önce kalkıp kılınan gece namazı; Hz. Peygamber (s.a.v.)'in en sevdiği nafiledir.

Namaza başlarken, hareketler arasında ve birçok başka anda söylenen "Allahu Ekber" (Allah en büyüktür) sözü.

Namazı başlatan iftitah tekbiri; söylendikten sonra kul ihram hâline girer ve dünyevi fiiller yasaklanır.

Ramazan gecelerinde yatsı namazından sonra cemaatle kılınan nafile gece namazı.

Namazın ortasında ve sonunda oturularak okunan, Allah'ın birliğine ve Hz. Muhammed (s.a.v.)'in peygamberliğine şahitlik eden okuyuş ("Et-tahiyyâtü lillâh...").

Su bulunamadığında veya su kullanımı zararlı olduğunda toprakla yapılan ve hem abdest hem guslün yerine geçen kuru ritüel temizlik.

Yatsıdan sonra fecre kadar tek sayıda (genellikle 1 veya 3) kılınan namaz; çok kuvvetli sünnet, Hanefiler'e göre vaciptir.

Namazda iki secde arasında ve teşehhüt esnasında oturma; dua ve zikir vaktidir.

Güneş doğduktan 15-20 dk sonra öğleye kadar kılınan kuşluk namazı; 2 ile 8 rekat arası, bol sevap getirir.

Camide kıble yönünü gösteren yarım daire şeklindeki niş; imam namazda burada veya önünde durur.

Camide imamın hutbe okuduğu yüksek kürsü; genellikle mihrabın yanındadır.

Ezan ve ikamet okuyan kişi; İslam geleneğinde şerefli bir vazifedir.

Namaz için ayrılmış alan, özellikle bayram ve istiska namazlarında kullanılan açık alan; aynı zamanda seccade anlamına gelir.

Farz ve sünnetin üstünde, sırf sevap kazanmak ve Allah'a yakınlaşmak için yapılan gönüllü ibadetler.

İdrar, kan, alkol, domuz gibi maddelerden kaynaklanan ve namazdan önce giderilmesi gereken ritüel pislik; gusül gerektiren hadesten farklıdır.